Yabancı dille öğretimin eğitim, kültür ve düşünce üzerindeki etkileri İZÜ’de düzenlenen çalıştayda ele alındı. Milli Eğitim Bakan Yardımcısı Dr. Ömer Faruk Yelkenci, 24. Dönem AK Parti İstanbul Milletvekili ve Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Başkanı Ekrem Erdem, İZÜ Rektörü Prof. Dr. İsmail Küçük ile İl Milli Eğitim Müdürü Doç. Dr. Murat Mücahit Yentür'ün katılımı ile gerçekleştirilen çalıştayda; anadilde eğitimin önemi, dil-kimlik ilişkisi ve Türkiye’nin eğitim dili politikası konunun uzmanlarınca değerlendirildi.
Yabancı dille öğretimin eğitim, kültür ve düşünce dünyası üzerindeki etkileri, Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği ile İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi iş birliğiyle düzenlenen “Yabancı Dille Öğretim: Tespit, Değerlendirme ve Öneriler Çalıştayı”nda ele alındı. Abdullah Tivnikli Konferans Salonunda gerçekleşen çalıştaya; Milli Eğitim Bakan Yardımcısı Dr. Ömer Faruk Yelkenci, 24. Dönem AK Parti İstanbul Milletvekili ve Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Başkanı Ekrem Erdem, İZÜ Rektörü Prof. Dr. İsmail Küçük, Rektör Yardımcıları Prof. Dr. Erhan İçener ve Prof. Dr. Nihat Erdoğmuş, İl Milli Eğitim Müdürü Doç. Dr. Murat Mücahit Yentür, İZÜ Genel Sekreteri Dr. Fatih Hasdemir, önceki dönem İZÜ Rektörü Prof. Dr. Ahmet Cevat Acar’ın da aralarında olduğu akademisyenler ve öğrenciler katıldı.
KÜÇÜK: “DİL, KİMLİK VE KÜLTÜRÜN TAŞIYICISIDIR”
İZÜ Rektörü Prof. Dr. İsmail Küçük, çalıştayın açışında yaptığı konuşmada dilin kimlik ve kültürün taşıyıcısı olduğunu vurguladı. Yabancı dille öğretim konusunda farklı ülkelerdeki uygulamalara değinen Küçük, eğitim politikasındaki dil tercihinin önemli ve stratejik bir tercih olduğunun altını çizdi. “Körfez ülkelerinde yabancı dil Arapçanın önüne geçmiş durumda. Önceki nesillerin torunlarıyla İngilizce iletişim kurduğu bir tabloyla karşı karşıyayız” diyen Küçük, Almanya’da ise lisans eğitiminin yüzde 90 seviyelerinde Almanca yürütüldüğünü hatırlattı. Küçük, “Ülke olarak nasıl bir politika belirleyeceğiz? Bu çalıştayın bu tartışmaya önemli katkı sağlayacağına inanıyorum” ifadelerini kullandı.
ERDEM: “ANADİL OLMADAN DÜŞÜNCE ŞEKİLLENMEZ”
Yabancı dille öğretimin yalnızca bir eğitim tartışması olmadığını, doğrudan milli varlığı ilgilendirdiğini ifade eden Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Başkanı Ekrem Erdem ise yabancı dille eğitimin küresel rekabet ve kariyer imkanları üzerinden meşrulaştırıldığını belirtti. Anadilde eğitimin düşünme ve üretme kapasitesini artırdığını vurgulayan Erdem, anadil olmadan düşüncenin şekillenmeyeceğinin altını çizerek eğitim dilinin yabancılaşmasının öğrencilerin bilgiyi kavrama ve analiz etme becerilerini zayıflattığını belirtti. “Bir dilin gelişmesi, o dilde üretilen nitelikli metinlerin miktarıyla doğrudan ilişkilidir” diyen Erdem, Türkçenin akademik alandaki kullanımının zayıflamasının ciddi sonuçlar doğuracağına dikkat çekti.
YELKENCİ: “EĞİTİM DİLİ STRATEJİK BİR KARARDIR”
Milli Eğitim Bakan Yardımcısı Dr. Ömer Faruk Yelkenci ise yabancı dil eğitiminin tarihsel seyrine değindiği konuşmasında, 19. yüzyılda hızla yaygınlaşan yabancı dilde eğitimde Batılılaşma politikaları ve bireylerin dünyaya açılma çabasının önemli bir rol oynadığını kaydetti. Yabancı dille öğretim ile yabancı dil öğretiminin birbirinden ayrılması gerektiğini belirten Yelkenci, “Bu ikisi ayrılmadıkça sorun devam edecek” dedi. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nde bu ayrımı esas aldıklarını ifade eden Yelkenci, “Yabancı dil öğretelim ama kültürümüzü koruyalım, sistemi dışa bağımlılıktan kurtaralım” yaklaşımını benimsediklerini söyledi. Eğitim dilinin yalnızca pedagojik bir tercih olmadığını belirten Yelkenci, “Bu mesele aynı zamanda politik ve stratejik milli bir karardır” diyerek Türkçenin bilim ve düşünce dili olarak güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
DİL, KİMLİK VE POLİTİKA İLİŞKİSİ ELE ALINDI
Çalıştay kapsamında düzenlenen oturumlarda yabancı dille öğretim çok yönlü olarak ele alındı. Doç. Dr. Orhan Albayrak’ın başkanlığını yaptığı ilk oturumda Yıldız Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Osman Kürşat Yorgancı, Düzce Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Kadir Canatan ve Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Kamile Hamiloğlu; dil ile düşünce ilişkisini, öğrencilerin kimlik oluşumunu ve uluslararası deneyimleri farklı bakış açılarıyla değerlendirdi. Prof. Dr. Turan Koç’un başkanlığını yaptığı ikinci oturumda ise Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şamil Öçal, İstanbul Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Yalçın Yılmaz, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fatma Bölükbaşı Kaya ve İZÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Necmettin Özmen; dil politikaları, kültürel yozlaşma ve yabancı dille öğretimin toplumsal etkilerini ele aldı.
ACAR: “İNANDIĞIN GİBİ YAŞAMAZSAN İNANCIN ZAMANLA DÖNÜŞÜME UĞRAR”
Çalıştayın kapanış konuşmasını yapan önceki dönem İZÜ Rektörü Prof. Dr. Ahmet Cevat Acar, Türkiye’de yaşanan kültürel değişimin sıradan bir kırılma olarak değerlendirilemeyeceğini, çok boyutlu ve zorunlu dinamikler taşıyan bir süreç olduğunu ifade etti. Kültürel dönüşümün farklı sebeplerle şekillendiğine dikkat çeken Acar, toplumda yabancı dile yönelik güçlü yönelimin yabancı dil öğretiminin yeterli ve sağlıklı yöntemlerle yapılamamasından kaynaklandığını dile getirdi. Yabancı dille eğitimin yaygınlaşmasının dönüştürücü etkilerine dikkat çeken Acar, kültürel devamlılığın korunmasında tutarlılığın belirleyici olduğunu belirterek “İnandığın gibi yaşamazsan inancın zamanla dönüşüme uğrar” ifadelerini kullandı.